DEZENFEKTAN VE KOLONYA ALIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİZ?

Hayatımızın özellikle bu döneminin vazgeçilmezi olan dezenfektanlar ve kolonyalar hakkında bazı bilmemiz gereken hususlar mevcuttur. Hepimizin mutlaka yanından ayıramadığı bir dezenfektanı veya bir kolonyası vardır. Bittikçe yenisini almakta hatta çoğumuz bitmesini beklemeden stok yapmaktayız. Peki bu ürünleri alırken içeriğine dikkat ediyor muyuz yoksa rastgele sırf bakteri ve virüsleri öldürdüğünü duyduğumuz için mi alıyoruz ? Bu yazımda sizlere kısa bir şekilde dezenfektan seçiminde dikkat etmemiz gereken şeylerden bahsedeceğim.

Öncelikle dezenfektan alırken alkol bazlı almalıyız. Alkol bazlı olanlar bakteri ve virüsleri öldürmede etkilidir. Dezenfektanlarda alkol çeşidi olarak genellikle etanol veya izopropil alkol tercih edilir. Bu ürünlerin bakteri ve virüsleri öldürmesinin sebebi içeriğindeki alkoldür. Daha doğrusu alkolün oranıdır. Alkol oranının ne çok düşük ne de çok yüksek olması gerekir. Bilinenin aksine %90 alkol içeren kolonya ve dezenfektanlar %60 veya 80 içerene göre bakteri ve virüslere karşı daha fazla etkili değildir. İçeriğindeki alkol oranının optimum değeri %60 -80 arasındadır.

DEZENFEKTANLAR BAKTERİ VE VİRÜSLERE KARŞI NASIL ETKİ EDER?

Kullandığımız dezenfektanların alkol oranının yanında su oranı da büyük öneme sahiptir. Su, dezenfektanlarda katalizör görevi görür. Katalizörler kimyasal tepkimelerin oluşmasını  veya daha kolay gerçekleşmesini sağlayan maddelerdir. Su, buharlaşmayı azaltarak temas yüzeyini artırır ve bu sayede etkileşim de artar.

Dezenfektanlar bakteri ve virüsleri öldürmede onların hücre duvarlarına etki ederler. Peki bu etkileşim nasıl olur? Bakteri ve virüsler protein kılıftan oluşan hücre zarına sahiptir. Dezenfektanlar hücre duvarlarının protein kılıfını denatüre ederler ve onları etkisiz hale getirirler. Su oranı düştüğünde alkol oranı %80-90’lara çıktığında dezenfektan olarak etkililik azalır. Bu yüzden yeterli miktarda alkol/su içeriği virüslerin hücre duvarlarından geçemez ve protein kılıflarını denatüre edemez. Çünkü yeterli miktarda su yerine optimum alkol oranından fazla alkol kullanılmış olur. Bakteri ve virüsler de etkisiz hale getirilmemiş olur.

DEZENFEKTAN ELİMİZLE NE KADAR SÜRE ETKİLEŞMELİ?

Bu sorunun cevabı ise alkolün oranına göre değişiklik göstermektedir. %60-70 arası olan alkoller 2-10 dk, %70-80 arası alkoller ise 5-15 dakika ellerimizde kalmalıdır. Bunun için ise dezenfektanı ellerimizde en az 20 saniye kadar avuç içlerimiz ve parmaklarımızla iyice ovuşturmalı ve elimizin her yerine temas ettirdiğimizden emin olmalıyız.

SAHTE DEZENFEKTAN ALMAMAYA DİKKAT!

Dezenfektan alırken diğer bir dikkat etmemiz gereken önemli husus ise dezenfektanın gerçek olup olmamasıdır. Ürünü alırken çok iyi araştırmalı ve ÜTS (ürün takip sistemi) ile satılıp satılmadığına dikkat etmeliyiz. Genel olarak belirlenen fiyat aralıklarının çok altındaysa muhtemelen sahte ürün satılıyordur. Sahte dezenfektanlar ciltte alerjiye, dökülmeye, kaşıntıya ve hatta egzamaya yol açabilirler.

Dezenfektan alırken yine en güvenilir yer olan eczanenizden almanızı öneriyor, internetten veya herhangi bir yerden tedarik etmemenizi tavsiye ediyorum. Çünkü bazı ürünlerde ÜTS olmasına rağmen sahte çıkabilir. Bunların orijinalliği ise sadece Sağlık Bakanlığının testleri sayesinde anlaşılır. Eczanelere gelen ürünler Sağlık Bakanlığı tarafından denetlenip gönderilen ürünler olduğu için eczanelerde satılan dezenfektanların sahte olma ihtimali yoktur.

Bu sebeple, dezenfektan veya kolonya alırken mutlaka içeriğindeki alkol çeşidini, içeriğindeki alkol oranını ve ÜTS olup olmadığını kontrol ederek almalıyız.

Yazımın sonuna gelmeden son olarak şundan da bahsetmek istiyorum. Eğer dezenfektan olarak kolonya kullanıyorsak kapağının mutlaka iyice kapandığından, herhangi bir yerden hava almadığından emin olmalıyız. Kapağı açıkta kaldığında içeriğindeki alkol hızlıca buharlaşarak yok olmakta ve virüs ve bakterileri öldürmedeki etkinliğini yitirmektedir. Sıvı veya jel formdaki dezenfektanların kolonyalara göre bu konuda bir tık daha güvenilir olduğunu düşünüyorum. Uçuculuk, buharlaşma vs olmadığı için..

Biliyoruz ki Covid-19 için en etkili temizleme maddesi sabunlardır. Su ve sabunla ellerimizi en az 20 saniye boyunca parmaklarımızı iyice ovuşturarak yıkamalıyız. Sabun ve su bulamadığımız durumlarda ise dezenfektanlarımızı kullanmalı virüs ve bakterilere karşı etkin koruma sağlamalıyız.

Ecz. Yağmur Terzi

https://www.cdc.gov/infectioncontrol/guidelines/disinfection/disinfection-methods/chemical.html

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s